Chiński program odnowy lasów działa

22 marca 2016, 13:47

Wdrożony w Chinach największy na świecie program ochrony lasów Natural Forest Conservation Program (NFCP) przynosi efekty. Autorzy raportu z pisma Science cieszą się, że daje to nadzieje na ograniczenie globalnej zmiany klimatu.



Muchołówka żałobna© Simon Eugsterlicencja: Creative Commons

Węch uratował ptaki przed zagładą?

14 kwietnia 2011, 17:00

Do niedawna sądzono, że ptaki mają słabo rozwinięty węch, jednak w ostatnich latach dowiedzieliśmy się, że to nieprawda, a dzięki węchowi ptaki poszukują pożywienia, komunikują się między sobą, a nawet orientują się w terenie. Teraz naukowcy twierdzą, że to właśnie węch pomógł tym zwierzętom przetrwać wymieranie kredowe, które doprowadziło do zagłady dinozaurów.


Wielkie modele językowe (LLM) generują język podobnie jak ludzie

15 maja 2025, 08:33

Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego i Allen Institute for AI ze zdumieniem zauważyli, że wielkie modele językowe (LLM) – takie jak używane np. przez ChatGPT – generalizują wzorce językowe podobnie jak ludzie, poprzez analogie a nie ścisłe trzymanie się zasad. Badacze postanowili sprawdzić, na ile prawdziwe jest powszechnie panujące przekonanie, że LLM generują swoje wypowiedzi na podstawie obowiązujących zasad, które wydedukował z danych treningowych. Tymczasem okazało się, że – podobnie jak ludzie – modele językowe posługują się przykładami i analogiami podczas tworzenia nieznanych sobie słów.


Powstanie pigułka antykoncepcyjna dla mężczyzn?

14 kwietnia 2016, 08:52

Naukowcy poszukujący niehormonalnej antykoncepcji dla mężczyzn poinformowali o dokonaniu znaczącego postępu. Odkryli sposób na wyprodukowanie w dużej ilości enzymu, który powstrzymuje plemniki przed poruszaniem się w kierunku jaja


Tarzają się, bo lubią

2 maja 2011, 10:26

Dotąd uważano, że świnie tarzają się i leżą w błocie, bo nie mają gruczołów potowych, muszą zatem polegać na innych sposobach chłodzenia. Dr Marc Bracke z Wageningen University uważa jednak, że zależność ma odwrotny kierunek. Nie chodzi o to, że świnie nurzają się błocie, bo się nie pocą, ale o to, że nie pocą się, bo tak bardzo ukochały tarzanie. To z tego powodu w toku ewolucji nie powstały funkcjonalne gruczoły potowe (Applied Animal Behaviour Science).


„Superalkohol” z Hawajów pokazuje, jak złożona jest kosmochemia

21 lipca 2025, 13:43

Superalkohol stworzony na University of Hawaiʻi pokazuje, że środowisko chemiczne przestrzeni kosmicznej może być znacznie bardziej zróżnicowane, niż sądzimy, i mogą tam zachodzić niespodziewane reakcje chemiczne. Naukowcy z Hawajów uzyskali molekułę, o której do niedawna sądzono, że jest zbyt niestabilna, by mogła istnieć. Tetrahydroksymetan to jedyny alkohol z czterema grupami hydroksylowymi dołączonymi do pojedynczego atomu węgla.


Znamy ponad 1200 kolejnych planet pozasłonecznych

11 maja 2016, 10:06

Specjaliści pracujący nad misją Teleskopu Keplera potwierdzili, że znalazł on 1284 nowe planety pozasłoneczne. To największy jednorazowy zbiór, jaki potwierdzono dotychczas


Po skrzyżowaniu rąk ból się zmniejsza

20 maja 2011, 10:24

Skrzyżowanie rąk nad linią pośrodkową ciała zmniejsza intensywność bólu w sytuacji, kiedy bodziec bólowy działa na dłoń. Dzieje się tak, ponieważ opisany zabieg dezorientuje mózg. Pojawiają się sprzeczne informacje z dwóch map mózgowych: mapy własnego ciała i zewnętrznej przestrzeni.


Niezwykły Krzyż Einsteina z 5. obrazem tego samego obiektu

18 września 2025, 12:00

Nietypowy obraz Krzyża Einsteina, z piątym źródłem światła w środku, zaskoczył naukowców. Jako pierwszy niezwykłe zjawisko zauważył astronom Pierre Cox, dyrektor ds. badań we Francuskim Narodowym Centrum Badań Naukowych. Analizując dane z położonego we francuskich Alpach radioteleskopów Northern Extended Millimeter Array (NOEMA), stwierdził, że występują w nich anomalie. Wyglądało to jak Krzyż, ale w środku był obiekt. Wiedziałem, że nigdy czego takiego nie widziałem, wspomina uczony.


Skany najwyżej położonych prehistorycznych rysunków naskalnych zwierząt w Europie

27 maja 2016, 18:08

Archeolodzy z Uniwersytetu Yorku wykonali pionierskie skany najwyżej położonych prehistorycznych rysunków naskalnych zwierząt w Europie.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk